Oryantasyon ve işe uyum süreci (onboarding)
Yeni çalışanın işe başlama öncesini, ilk gününü, ilk haftasını ve ilk 90 gününü tek bir plana bağlar: yasal işe giriş adımları, yöneticinin ve rehber çalışanın rolü, çalışan gruplarına göre uyarlanmış akış ve uyumun ölçülmesi.
Uyum süreci ilk gün başlamaz; birkaç yasal adım ilk günden önce ya da ilk aylarda tamamlanmak zorundadır:
- İşe başlamadan önce: çalışan SGK'ya işe giriş bildirgesiyle bildirilir (inşaat, balıkçılık ve tarım işyerlerinde en geç çalışmaya başladığı gün). Çırak ve stajyerler dahil her çalışan, fiilen çalışmaya başlamadan önce en az iki saatlik, uygulamalı ve yüz yüze bir iş sağlığı ve güvenliği işe başlama eğitimi alır; eğitim imzalı tutanakla özlük dosyasına konur.
- İlk iki ay: yazılı iş sözleşmesi yapılmadıysa işveren, çalışma koşullarını, temel ücreti ve çalışma süresini gösteren yazılı bir belgeyi en geç iki ay içinde vermek zorundadır. Deneme süresi de en çok iki aydır (toplu iş sözleşmesiyle dört aya kadar) ve bu sürede iki taraf da sözleşmeyi bildirim süresi ve tazminat olmadan sona erdirebilir.
- İlk üç ay: iş sağlığı ve güvenliği temel eğitimi, işe başlamadan itibaren en geç üç ay içinde tamamlanır.
Bu takvim, uyum planının iskeletini oluşturur. Eğitimde katılımcılar ofis, saha ve vardiyalı ekipler için ayrı ayrı işe başlama öncesi, ilk gün, ilk hafta ve ilk 90 gün planları hazırlar; yeni çalışanın yöneticisinin ve rehber çalışanın (buddy) görevlerini yazıya döker. İlk ayların deneme süresiyle çakışması, yöneticinin bu dönemde düzenli geri bildirim vermesini ayrıca önemli kılar.
Planın işe yarayıp yaramadığı, ilk aylardaki ayrılmalarda görülür. Kısa uyum anketleri ile 30, 60 ve 90. gün görüşmeleri planın parçasıdır; erken ayrılma oranını personel devir hızı hesaplama aracıyla dönemsel olarak izleyebilirsiniz.
Katılımcılar eğitim sonunda
- İşe başlama öncesi, ilk gün, ilk hafta ve ilk 90 gün adımlarını içeren bir uyum planı tasarlar.
- İşe giriş bildirgesi, işe başlama eğitimi ve çalışma koşullarının yazılı bildirimi gibi yasal adımları plana doğru sırayla yerleştirir.
- Uyum planını ofis, saha ve vardiyalı çalışan gruplarının ihtiyaçlarına göre farklılaştırır.
- Yeni çalışanın yöneticisi ile rehber çalışanın görevlerini yazılı olarak tanımlar.
- Uyumun etkisini kısa anketler, 30, 60 ve 90. gün görüşmeleri ve erken ayrılma oranıyla ölçer.
Program içeriği
- İlk gün öncesi: yasal ve pratik hazırlıkİşe giriş bildirgesi, iş sağlığı ve güvenliği işe başlama eğitimi, aydınlatma metni ve çalışma koşullarının yazılı bildirimi ile ekipman, erişim ve çalışma alanının hazırlığı tek bir kontrol listesinde toplanır.
- İlk gün, ilk hafta ve ilk 90 günKarşılama, işin öğrenileceği sıra, deneme süresi boyunca geri bildirim noktaları ve temel eğitimlerin tamamlanma tarihi bir zaman çizelgesine yerleştirilir.
- Yönetici ve rehber çalışanın rolüYeni çalışanın yöneticisi ile rehber çalışanın sorumlulukları, haftalık görüşme düzeni ve İK ile iş bölümü tanımlanır.
- Takip ve ölçümUyum anketleri, 30, 60 ve 90. gün görüşmeleri ve erken ayrılma oranının takibi planlanır.
Kimler katılmalı?
- İK uzmanları ve oryantasyon sorumluları
- Ekibine yeni çalışan katılan birim yöneticileri
- Yeni çalışanlara rehberlik eden deneyimli çalışanlar
- Sık işe alım yapan vardiyalı işletmelerin saha amirleri
Bu eğitim hakkında sorular.
Program, süre ve katılımcı sayısı ihtiyacınıza göre uyarlanır.
Vardiyalı çalışan saha personeli için ayrı bir uyum planı gerekir mi?
Genellikle evet. Saha ve vardiyalı ekiplerde uyum daha kısa, daha görsel ve doğrudan iş başında yürür; ilk günler çoğu zaman vardiya amirinin yanında geçer. Eğitimde bu gruplar için vardiya düzenine uygun ayrı bir plan taslağı hazırlanır ve işe başlama eğitiminin vardiya başlamadan önce nasıl verileceği planlanır.
Geçici iş ilişkisiyle gelen personelin işe uyumundan kim sorumlu?
Geçici işçinin işvereni özel istihdam bürosudur; ancak işi fiilen yaptıran şirket, iş sağlığı ve güvenliği risklerine karşı gerekli eğitimi vermek, işyerindeki sosyal hizmetlerden eşit muamele ilkesine göre yararlandırmak ve açık pozisyonları geçici işçiye bildirmekle yükümlüdür. Bu nedenle geçici personel için de kısaltılmış bir uyum akışı hazırlanmasını öneriyoruz; ayrıntılar geçici iş ilişkisi rehberimizde.
Uyum programını İK mı yürütmeli, birim yöneticisi mi?
İkisi birlikte. İK çerçeveyi, yasal adımları ve ölçümü üstlenir; yönetici işin öğrenilmesinden, hedeflerden ve deneme süresi boyunca geri bildirimden sorumludur; rehber çalışan ise günlük soruların ilk muhatabıdır. Eğitimde bu paylaşım, şirketinize özel bir sorumluluk tablosuyla netleştirilir.
İnsan kaynakları uygulamaları alanındaki diğer eğitimler
Tüm eğitimlerYetkinlik bazlı mülakat teknikleri
Mülakatı sohbetten ölçüme taşır: yöneticiler pozisyonun kritik yetkinliklerine göre davranışsal sorular yazmayı, yanıtları kanıta dayalı puanlamayı ve adayları ortak bir ölçekle karşılaştırmayı kendi açık pozisyonları üzerinde uygular.
OrtaPerformans yönetimi ve değerlendirme görüşmeleri
Hedef yazımından yıl sonu görüşmesine kadar performans döngüsünü yöneticinin günlük işine bağlar: ölçülebilir hedefler, tarihli yıl içi kayıtlar, yanılgıları azaltan puanlama ve gelişim planıyla biten değerlendirme görüşmeleri.
Temelİşe alım süreci ve aday deneyimi
İhtiyaç tanımından teklif aşamasına kadar işe alım sürecini planlar: ayrımcılık içermeyen iş ilanı, pozisyona uygun kanal, adaylarla zamanında iletişim, KVKK'ya uygun aday verisi yönetimi ve izlenebilir süreç göstergeleri.