Personel temini ve geçici iş ilişkisi
Çalışan izinleri, dönemsel yoğunluklar ve beklenmedik iş artışları için süreli personeli kanunun izin verdiği hal ve sürelerle sağlıyor; sözleşme, bordro ve SGK işlemlerini üstleniyoruz.
Geçici iş ilişkisiyle personel temininde çalışan, İŞKUR'dan geçici iş ilişkisi yetkisi almış özel istihdam bürosunun işçisidir; işi ise sizin işyerinizde ve sizin talimatınızla yapar. Bu yol yalnızca İş Kanunu'nun 7. maddesinde sayılan hallerde kullanılabilir ve hallerin çoğunda sözleşme en fazla dört ay için kurulur. Nexora sözleşme, ücret, SGK ve bordroyu üstlenir; iş sağlığı ve güvenliği eğitimi ile tedbirleri sizde kalır ve SGK yükümlülüklerinden büroyla birlikte sorumlu olursunuz.
Bu modelde üç taraf ve iki yazılı sözleşme vardır. Nexora personelle iş sözleşmesi, sizinle geçici işçi sağlama sözleşmesi yapar; ikincisinde başlangıç ve bitiş tarihi, işin niteliği ve büronun hizmet bedeli yazılıdır. Ücret, SGK bildirimleri ve bordro bürodadır. Sizde kalanlar ise kanunla belirlenmiştir: işyerine özgü iş sağlığı ve güvenliği eğitimi ve tedbirleri, iş kazası bildirimi, servis ve yemek gibi sosyal hizmetlerden eşit yararlandırma ve açık pozisyonlarınızı geçici işçiye duyurmak.
İhtiyacınız hangi hale giriyor?
- Bir çalışanın yokluğu: Doğum izni, ebeveynin doğum sonrası kısmi süreli çalışması, askerlik ya da iş sözleşmesinin askıda kaldığı diğer hallerde personel bu durum sürdükçe çalışabilir.
- Öngörülemeyen iş artışı: Ortalama üretim kapasitesini aşan beklenmedik bir artışta sözleşme en fazla dört ay kurulur ve toplam sekiz ayı geçmemek üzere iki kez yenilenebilir. Bu halde geçici işçi sayısı işyerindeki işçi sayısının dörtte birini geçemez; on ve daha az işçili işyerlerinde sınır beş kişidir.
- Belirli dönemlerde tekrarlayan artış: Bayram öncesi üretim ve paketleme gibi dönemsel yoğunluklarda süre en fazla dört aydır ve yenilenemez. Kanun mevsimlik işleri bu halin dışında tutar.
- Aralıklı ya da acil işler: Günlük akışın parçası olmayan, aralıklı gördürülen işlerde, iş sağlığı ve güvenliği bakımından acil işlerde ve üretimi önemli ölçüde etkileyen zorlayıcı nedenlerde de dört ay sınırı ile toplam sekiz ayı aşmayan iki yenileme hakkı geçerlidir.
Azami süre dolduğunda aynı iş için altı ay geçmeden yeniden geçici işçi çalıştırılamaz. Sözleşmesini feshettiğiniz kendi çalışanınızı da fesihten sonraki altı ay içinde bu yolla geri alamazsınız. Toplu işçi çıkarılan işyerlerinde sekiz ay boyunca, kamu kurum ve kuruluşlarında ve yer altı maden işyerlerinde geçici iş ilişkisi kurulamaz; grev ya da lokavt uygulanırken de geçici işçi çalıştırılamaz. Hallerin ve sürelerin ayrıntılı açıklaması geçici iş ilişkisi rehberinde yer alıyor.
Alt işverenlik ve doğrudan istihdamla farkı
| Model | İşveren ve yönetim | Kullanım sınırı |
|---|---|---|
| Geçici iş ilişkisi | İşveren büro; iş sizin talimatınızla yapılır | Yalnızca kanunda sayılan haller; hallerin çoğunda en fazla dört ay |
| Alt işverenlik | İşveren alt işveren; ekibi kendisi yönetir | Yardımcı işler ve teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren asıl iş bölümleri; asıl iş bölünerek verilemez |
| Belirli süreli doğrudan istihdam | İşveren sizsiniz | Belli bir işin tamamlanması gibi objektif bir koşul ve yazılı sözleşme gerekir; esaslı neden olmadan art arda yapılamaz |
Yardımcı bir işi bütünüyle, kendi ekibini yöneten bir firmaya devretmek istiyorsanız alt işverenlik daha uygun modeldir; bu durumda alt işverenin işçilerine karşı o işyeriyle ilgili yükümlülüklerden onunla birlikte sorumlu olursunuz. Pozisyon kalıcıysa seçme ve yerleştirme ile doğrudan işe alım daha doğru başlangıçtır. Aynı holding ya da şirketler topluluğu içindeyseniz, bir grup şirketindeki çalışanı yazılı rızasıyla en fazla altı ay için geçici olarak devralmak da kanunen mümkündür; bu süre en fazla iki kez yenilenebilir.
Maliyet nasıl oluşur?
Aylık fatura iki kalemden oluşur. Birincisi personel maliyetidir: brüt ücret, fazla çalışma gibi ücret ekleri ve bunlara eklenen işveren SGK ve işsizlik primleri (teşviksiz toplam oran %23,75). Bu kalemi işveren maliyeti hesaplama aracıyla önceden görebilirsiniz. İkincisi, geçici işçi sağlama sözleşmesine yazılan büro hizmet bedelidir; kişi sayısı, sözleşme süresi, pozisyonun bulunma zorluğu, vardiya düzeni ve işyerinin konumu bu bedeli belirler. Hizmet, Türkiye genelindeki işyerlerine verilebilir.
Tasarruf beklentisini ücret farkına dayandırmayın. Kanun, geçici işçinin temel çalışma koşullarının aynı işe doğrudan alınan bir işçiye sağlanacak koşulların altında kalamayacağını söyler; ücretin bu kavrama girip girmediği ise öğretide tartışmalıdır. Modelin gerçek kazancı hız, süre esnekliği ve işe alım ile bordro yükünün devridir.
Personel temininde üstlendiğimiz işler
Hukuki çerçevenin kurulmasından aylık bordroya kadar büroda kalan işler.
Hal ve süre tespiti
Talebinizin İş Kanunu md. 7'deki hangi hale girdiği, azami süresi ve yenileme hakkı sözleşmeden önce yazılı olarak belirlenir.
Aday bulma ve ön eleme
İlanlar, genel başvuru havuzu ve saha kanallarından aday bulunur; kimlik, belge ve referans kontrolleri yapılır.
İki yazılı sözleşme
Sizinle başlangıç ve bitiş tarihi, işin niteliği ve hizmet bedelini içeren geçici işçi sağlama sözleşmesi, personelle iş sözleşmesi yapılır.
Ücret, SGK ve bordro
İşe giriş bildirgesi, aylık bordro, prim ve ücret ödemeleri bürodadır; ücret ödeme belgeleri her ay size iletilir.
Puantaj ve izin kayıtları
Devam, fazla çalışma ve izin kayıtları her ay sizin onayınızla kapatılır ve bordroya aktarılır.
Süre ve sınır takibi
Bitiş tarihi, yenileme hakkı, altı aylık bekleme süresi ve işçi sayısı oranı izlenir; süre dolmadan uyarılırsınız.
Hizmet nasıl işler?
Talebinize en geç bir iş günü içinde teklifle dönüyoruz; personelin başlangıç tarihi pozisyona göre teklifte yazılı olarak yer alır.
İhtiyaç görüşmesi
Pozisyonu, kişi sayısını, çalışma düzenini ve geçici personele neden ihtiyaç duyduğunuzu konuşuyoruz.
Hal tespiti ve teklif
İhtiyacın hangi kanuni hale girdiğini, azami süreyi ve maliyet kalemlerini teklifte yazılı olarak gösteriyoruz.
Sözleşme ve aday sunumu
Geçici işçi sağlama sözleşmesini imzalıyor, ön elemeden geçen adayları onayınıza sunuyoruz.
İşe başlatma
Personelle iş sözleşmesini yapıp SGK işe giriş bildirgesini veriyoruz; işyerine özgü iş sağlığı ve güvenliği eğitimini siz veriyorsunuz.
Aylık döngü ve bitiş
Puantaj, bordro ve ücret ödeme belgelerini her ay paylaşıyor, bitiş tarihinden önce yenileme ya da sonlandırmayı birlikte planlıyoruz.
Kimler için uygun?
- Doğum izni, askerlik ya da uzun süreli askı hali nedeniyle boşalan bir pozisyonu, bu durum sürdükçe doldurmak isteyen işletmeler
- Her yıl aynı dönemlerde tekrarlanan satış ve sevkiyat yoğunluğu yaşayan perakende, e-ticaret ve lojistik operasyonları
- Beklenmedik bir sipariş artışını mevcut kadrosuyla karşılayamayan üretim işletmeleri
- Taşınma, arşiv düzenleme ya da stok sayımı gibi günlük akışın parçası olmayan aralıklı işler için ekip arayanlar
- Süreli personelin işe alım, bordro ve SGK işlemlerini tek muhataba devretmek isteyen İK ekipleri
Geçici iş ilişkisi İş Kanunu'nun 7. maddesi ile Özel İstihdam Büroları Yönetmeliği'ne tabidir ve yalnızca İŞKUR'dan yetki almış bir büro tarafından kurulabilir. Süre hale göre değişir: doğum izni, doğum sonrası kısmi çalışma, askerlik ve iş sözleşmesinin askıda kaldığı diğer hallerde hal sürdükçe; mevsimlik tarım işlerinde ve ev hizmetlerinde süre sınırı olmadan; diğer hallerde en fazla dört ay. Aralıklı işlerde, acil işlerde ve öngörülemeyen kapasite artışında sözleşme toplam sekiz ayı geçmemek üzere en fazla iki kez yenilenebilir, dönemsel iş artışında ise yenilenemez. Yetkisiz geçici iş ilişkisi düzenleyene de bu kapsamda hizmet alan işverene de idari para cezası uygulanır; madde 7'ye aykırı çalıştırmada ceza her işçi için ayrı kesilir ve öngörülemeyen kapasite artışı halinde dört katına çıkar. SGK yükümlülüklerinden büro ile geçici işçi çalıştıran işveren birlikte sorumludur.
İlgili hesaplama araçları
Tüm araçlarGeçici İş İlişkisi ve Personel Temini hakkında sorular.
Sorunuzun cevabı yoksa uzmanımıza doğrudan sorun.
Çalışacağımız büronun geçici iş ilişkisi yetkisini nasıl doğrularız?
Yetkiyi İŞKUR verir ve yetkili bürolar İŞKUR'un internet sitesinde ilan edilir. Yetki üç yıl geçerlidir; kural olarak en az iki yıl kesintisiz faaliyet, olumlu inceleme raporu, vadesi geçmiş vergi ve SGK borcu bulunmaması ve brüt asgari ücretin iki yüz katı tutarında teminat şartına bağlıdır. Büro ücretleri ödemezse işçi alacakları bu teminattan öncelikle karşılanır. Nexora'nın yetki bilgileri sitenin alt kısmındaki yasal bilgilerde yer alır.
Sözleşme bitince geçici işçiyi doğrudan işe alabilir miyiz?
Evet. Geçici işçinin görevini tamamladıktan sonra çalıştığı işverenin ya da başka bir işverenin yanında çalışmasını engelleyen sözleşme hükümleri kanunen konulamaz. Kararı bitiş tarihinden önce vermek gerekir: sözleşmede yazan süre dolduğu halde çalışma sürerse işçi, sözleşmenin sona erdiği tarihten itibaren sizin belirsiz süreli işçiniz sayılır.
Geçici işçiler engelli çalıştırma zorunluluğunda sayıya katılır mı?
Hayır. Geçici işçi sağlama sözleşmesiyle çalışanlar, engelli çalıştırma yükümlülüğünün hesabında ne büronun ne de sizin işçi sayınıza dahil edilir. Kendi kadronuza göre yükümlülüğünüzü engelli çalıştırma zorunluluğu hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.
Geçici işçi iş kazası geçirirse bildirimi kim yapar?
Kanun bu yükümlülüğü geçici işçiyi çalıştıran işverene verir. Kazayı büroya ve kolluk kuvvetlerine derhal, SGK'ya ise en geç kazadan sonraki üç iş günü içinde bildirmeniz gerekir; meslek hastalığı tespitinde de bildirim sizden beklenir. Ücret, prim ve bordro gibi diğer işveren yükümlülükleri büroda kalır.
Geçici işçinin ücreti ödenmezse ne yapmamız gerekir?
Öngörülemeyen kapasite artışı nedeniyle kurulan ilişkide, bir aydan uzun çalışan geçici işçilerin ücretlerinin ödenip ödenmediğini her ay kontrol etmekle yükümlüsünüz; büro da ödeme belgelerini aylık olarak size sunar. Ödenmemiş ücret varsa büronun alacağını ödemeyip bundan mahsup ederek en çok üç aylık ücreti doğrudan işçilerin banka hesabına yatırırsınız ve durumu ödeme gününden itibaren on beş gün içinde çalışma ve iş kurumu il müdürlüğüne bildirirsiniz.
Talebinizin hangi hale girdiğini birlikte netleştirelim.
Pozisyonu, kişi sayısını ve başlangıç tarihini paylaşın; uygun hali, azami süreyi ve maliyet kalemlerini gösteren teklifle en geç bir iş günü içinde dönelim.