İSG uzman ve hekim süresi hesaplama

Tehlike sınıfına göre süreler ve uzman belgesi

Süreler asgaridir ve ay bazında toplanır. 35 çalışanlı çok tehlikeli bir işyerinde araç uzman için ayda 1.400 dakika (23,33 saat), hekim için 525 dakika (8,75 saat) verir; 9 çalışanlı az tehlikeli bir büroda uzman süresi ayda 90, hekim süresi 45 dakikadır.

Çok tehlikeli sınıfta 10 veya daha fazla çalışan varsa hekime ek olarak diğer sağlık personeli de görevlendirilir: 10 ile 49 çalışan arasında çalışan başına ayda en az 10, 50 ile 249 arasında 15, 250 ve üzerinde 20 dakika. Tam süreli işyeri hekimi çalıştıran işyerinde bu şart aranmaz. Araç bu süreyi hesaplamaz; yukarıdaki 35 çalışanlı işyeri bu yükümlülüğe de girer.

Tam gün eşiği aşıldığında sonuç nasıl okunur?

Eşiğe ulaşan işyerinde eşik sayısının her tam katı için bir tam gün uzman ya da hekim görevlendirilir; tam katları aşan çalışanlar için dakika kuralı ayrıca uygulanır. 600 çalışanlı tehlikeli bir işyerinde araç bir tam gün uzman gerektiğini gösterir. Kalan 100 çalışan için gereken ek uzman süresi, aracı 100 çalışanla çalıştırdığınızda görülen ayda 2.000 dakikadır (33,33 saat). Aynı işyeri hekim için 1.000 çalışan eşiğinin altında kaldığından hekim süresi dakika kuralıyla ayda 6.000 dakikadır (100 saat).

Hesaplanan süre birden fazla uzmana ya da hekime bölünerek verilemez; vardiyalı çalışılan işyerlerinde görevlendirme vardiyalara göre yapılır.

Çalışan sayısı ve tehlike sınıfı nereden alınır?

Süre hesabında 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu kapsamında öğrenci statüsündeki çırak ve stajyerler çalışan sayısına katılmaz. Bu kişiler yine de fiilen çalışmaya başlamadan önce en az iki saatlik, yüz yüze ve uygulamalı işe başlama eğitimi alır.

Tehlike sınıfı, işyerinde yapılan asıl işe göre İş Sağlığı ve Güvenliğine İlişkin İşyeri Tehlike Sınıfları Tebliği'ndeki altılı NACE koduyla belirlenir. SGK işyeri sicil numarasının 2, 3, 4 ve 5. haneleri işkolu kodunu verir; bu kod tebliğdeki dörtlü koda karşılık gelir ve altındaki altılı kodlardan işinizi en iyi tanımlayanın karşısındaki sınıf, işyerinizin sınıfıdır. Birden fazla asıl iş yürütülüyorsa tehlike sınıfı yüksek olan esas alınır; faaliyet tebliğde bulunamıyorsa kod için TÜİK'e başvurulur.

Tebliğin eki Nisan 2026'da değiştirildi: bazı satırların tanımı ya da tehlike sınıfı güncellendi, bazı kodlar kaldırıldı, yeni kodlar eklendi. Sınıfınızı eski bir listeden aldıysanız güncel metinle karşılaştırın.

İlk yardımcı ve acil durum ekipleri

İlkyardım Yönetmeliği'ne göre az tehlikeli işyerlerinde her 20 çalışan için bir, tehlikeli işyerlerinde her 15, çok tehlikeli işyerlerinde her 10 çalışana kadar bir ilk yardımcı bulundurulur. Araç kesirli sonucu yukarı yuvarlar; 16 çalışanlı tehlikeli bir işyerinde 2 ilk yardımcı çıkar. İlk yardımcı sayılmak için geçerli bir ilkyardımcı belgesi gerekir.

Acil durum ekiplerinde ayrı bir kural uygulanır. Söndürme, kurtarma ve koruma ekiplerinin her biri için az tehlikeli işyerlerinde her 50, tehlikelide her 40, çok tehlikelide her 30 çalışana kadar en az bir destek elemanı görevlendirilir; ilk yardım ekibi İlkyardım Yönetmeliği'ndeki oranlarla kurulur. 10'dan az çalışanı olan işyerinde üç ekip için tek bir destek elemanı yeterlidir. Araç bu sayıyı ekip başına verir: 120 çalışanlı tehlikeli bir işyerinde söndürme, kurtarma ve koruma ekiplerinin her biri için 3 destek elemanı, 9 çalışanlı bir büroda üç görev için tek kişi çıkar. Ekipler ve yedekleri belirlenirken vardiya düzeni de dikkate alınır.

Çalışan temsilcisi ve İSG kurulu

Çalışan temsilcisi sayısı işyerindeki çalışan sayısına göre kademelenir:

• 2 ile 50 çalışan: 1 temsilci
• 51 ile 100 çalışan: 2 temsilci
• 101 ile 500 çalışan: 3 temsilci
• 501 ile 1.000 çalışan: 4 temsilci
• 1.001 ile 2.000 çalışan: 5 temsilci
• 2.001 ve üzeri: 6 temsilci

Temsilciler çalışanlar arasından seçimle, seçim yapılamazsa atamayla belirlenir. Yetkili sendika bulunan işyerinde işyeri sendika temsilcileri çalışan temsilcisi olarak da görev yapar.

İSG kurulu, 50 ve daha fazla çalışanın bulunduğu ve altı aydan uzun süren sürekli işlerin yapıldığı işyerlerinde kurulur. Asıl işveren ile alt işverenin her biri 50'nin altında kalsa bile toplam çalışan sayıları 50'yi aşıyorsa koordinasyonu asıl işverenin yaptığı ortak bir kurul oluşturulur; alt işverenin tek başına 50 ve üzeri çalışanı varsa kurulu alt işveren kurar. Aynı 50 eşiği engelli çalıştırma yükümlülüğünde de geçer, ancak orada sayım işyeri değil il bazında yapılır; kontenjanı engelli çalıştırma zorunluluğu hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.

Küçük işyerleri, destek ve yaptırım

Kamu kurumları ile 50'den az çalışanı olan az tehlikeli işyerleri için yıllarca ertelenen uzman ve hekim görevlendirme yükümlülüğü 31.12.2024 itibarıyla uygulanıyor; tek çalışanı olan işyeri de kapsamdadır. Bu işyerleri uzman ve hekim görevlendirebilir ya da ortak sağlık ve güvenlik biriminden (OSGB) veya çalışan sağlığı merkezinden (ÇASMER) hizmet alabilir. Bakanlığın öngördüğü eğitimi tamamlayıp sınavda başarılı olan işveren veya işveren vekili de sağlık gözetimi dışındaki hizmetleri tek bir işyeri için kendisi yürütebilir.

Tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta 10'dan az çalışanı olan özel sektör işyerlerinde SGK, İSG hizmet bedeline destek verir. Destek, sigortalı başına günlük prime esas kazanç alt sınırının (1.101,00 TL) tehlikelide yüzde 1,4'ü, çok tehlikelide yüzde 1,6'sı kadardır. 10'dan az çalışan koşulu, işverenin Türkiye genelindeki tehlikeli ve çok tehlikeli işyerlerindeki toplam sigortalı sayısına göre değerlendirilir ve İSG-KATİP'te onaylı bir hizmet sözleşmesi aranır.

Uzman veya hekim görevlendirmeyen işverene, görevlendirilmeyen her kişi için idari para cezası uygulanır ve aykırılık sürdükçe ceza her ay yinelenir. 2026'da temel tutar 111.263 TL'dir; çalışan sayısı ve tehlike sınıfına göre artırılır ve 50 ve üzeri çalışanı olan çok tehlikeli bir işyerinde 333.789 TL'ye ulaşır. Görevlendirmelerin süre ve belge sınıfı açısından uygunluğu iç denetim sırasında da kontrol edilebilir.

Sık sorulan sorular