Özel İstihdam Bürosu Nedir ve İşverenlere Hangi Hizmetleri Verir?

İŞKUR tarafından izin verilen istihdam büroları, işverenlerle iş arayanlar arasında iş ve işçi bulmaya aracılık edebilir. İşveren açısından temel nokta, alınan hizmetin hangi hukuki modele dayandığını bilmektir. Büro bir pozisyon için aday bulup kalıcı işe alıma aracılık edebilir. Ayrıca gerekli ayrı yetkiye sahipse kanunda belirtilen koşullarda geçici iş ilişkisi de kurabilir. Bu iki faaliyet aynı sözleşme ve işverenlik yapısını oluşturmaz.

Faaliyet izni hangi kurumdan alınır?

İş ve işçi bulmaya aracılık faaliyetinde bulunacak gerçek veya tüzel kişilerin gerekli izin sürecini Türkiye İş Kurumu üzerinden tamamlaması gerekir. İŞKUR tarafından verilen faaliyet izni, büroya mevzuat kapsamında istihdam aracılığı yapabilme imkanı sağlar.

Nexora Danışmanlık, İstanbul Şişli merkezli ve İŞKUR yetkili bir özel istihdam bürosu olarak faaliyet gösterir. Şirketin sitesinde Geçici İş İlişkisi Yetki Belgesi numarası 1584 olarak belirtilmekte, belgenin geçerlilik dönemi 16.03.2026 - 15.03.2029 olarak gösterilmektedir. Nexora ayrıca Türkiye genelindeki işverenlere hizmet verdiğini belirtir.

İşverenin burada iki farklı yetki alanını birbirinden ayırması gerekir. İş ve işçi bulmaya aracılık için alınan faaliyet izni ile geçici iş ilişkisi kurma yetkisi aynı şey değildir. Bir kuruluşun işe alım aracılığı yapabilmesi, kendiliğinden geçici işçi sağlama yetkisine sahip olduğu anlamına gelmez.

Büroların iki ana faaliyeti nelerdir?

İşveren açısından en pratik ayrım, kalıcı işe alım aracılığı ile geçici iş ilişkisi arasındadır. İlk modelde aday, sürecin sonunda hizmet alan şirketin çalışanı olur. İkinci modelde ise işçi büro ile iş sözleşmesi yapar ve mevzuatın izin verdiği koşullarda başka bir işverenin işyerinde geçici olarak görevlendirilir.

Kalıcı işe alımda süreç nasıl işler?

Kalıcı bir pozisyon için aday arandığında büro, işveren adına uygun adayların bulunması ve değerlendirilmesine destek olur. Nexora'nın seçme ve yerleştirme hizmet sayfasında süreç; pozisyon analizi, aday taraması, yapılandırılmış mülakat, referans kontrolü ve karşılaştırılabilir kısa liste sunumu gibi aşamalarla açıklanır.

Bu modelde nihai işe alım kararı hizmet alan şirkete aittir. Seçilen aday doğrudan o şirketin kadrosuna girer. İş sözleşmesi, ücret bordrosu, SGK bildirimleri ve diğer işverenlik yükümlülükleri de işe alan şirket tarafından yürütülür. Büro burada adayın hukuki işvereni haline gelmez.

Geçici iş ilişkisinde işveren kimdir?

Geçici modelde yapı farklıdır. İşçi ile iş sözleşmesi büro arasında kurulur. Hizmet alan şirket ile büro arasında ise geçici işçi sağlama sözleşmesi bulunur. Çalışan, görevlendirildiği süre boyunca hizmet alan işletmenin iş organizasyonu içinde çalışsa da hukuki işveren bürodur.

Nexora'nın personel temini hizmet sayfasında bu model kapsamında çalışanın büro çalışanı olduğu, ücret, SGK ve bordro işlemlerinin büro tarafından yürütüldüğü belirtilir. Bununla birlikte bu ilişki, işverenin dilediği her durumda kullanabileceği genel bir dış kaynak modeli değildir. İş Kanunu kapsamında izin verilen haller ve ilgili süre sınırları bulunur.

Bu nedenle ilk kez bu yapıyla çalışacak bir şirketin önce ihtiyacın gerçekten geçici ilişki kapsamında olup olmadığını belirlemesi gerekir. İşin niteliği, ihtiyacın nedeni ve ilişkinin kurulacağı dönem sözleşme yapısından önce netleştirilmelidir.

Adaydan ücret alınabilir mi?

Genel kural, iş arayanlardan ve geçici olarak çalıştırılacak kişilerden işe aracılık nedeniyle ücret veya menfaat alınmamasıdır. Mevzuatta belirli meslek grupları ve bazı özel pozisyonlar bakımından sınırlı istisnalar bulunmakla birlikte, genel işgücü piyasası uygulamasında hizmetin ticari tarafı işveren ile büro arasındadır.

Nexora kendi sitesinde iş arayanlardan hiçbir ad altında ücret alınmadığını belirtir. İşveren açısından bunun anlamı, adayın işe ulaşmak için büronun hizmet maliyetini üstlendiği bir yapıdan söz edilmemesidir. İşveren ile büro arasındaki ticari koşullar ise taraflar arasındaki hizmetin kapsamına göre belirlenir.

Yazılı sözleşme neden gereklidir?

Geçici çalışma modelinde ilişkinin yazılı olarak kurulması gerekir. Bir tarafta büro ile çalışan arasındaki iş sözleşmesi, diğer tarafta büro ile geçici işçi çalıştıran işletme arasındaki geçici işçi sağlama sözleşmesi bulunur.

Bu sözleşmede ilişkinin başlangıç ve bitişi, yapılacak işin niteliği, hizmet bedeli ve tarafların varsa özel yükümlülükleri gibi unsurlar belirlenir. Böylece çalışanın hangi hukuki yapı kapsamında görevlendirildiği ve tarafların hangi sorumlulukları üstlendiği açık hale gelir.

İşveren açısından yalnızca bir personel talep formu veya ticari teklif yeterli kabul edilmemelidir. Çalışanın fiilen işe başlamasından önce ilişkinin dayanağının ve sözleşme düzeninin açık olması önem taşır.

İş sağlığı ve güvenliği yükümlülükleri nasıl paylaşılır?

Çalışanın hukuki işvereninin büro olması, görev yaptığı işletmenin iş sağlığı ve güvenliği sorumluluklarını ortadan kaldırmaz. Geçici işçi çalıştıran işletme, çalışanın işyerindeki riskler hakkında bilgilendirilmesi, gerekli iş sağlığı ve güvenliği eğitimlerinin verilmesi ve çalışma ortamında gerekli tedbirlerin alınması bakımından yükümlülük taşır.

Bu nokta özellikle ilk kez geçici çalışan kullanan işletmeler açısından önemlidir. Çalışanın bordrosunun başka bir kuruluş tarafından hazırlanması, işyerine özgü tehlikelerin ve güvenli çalışma kurallarının hizmet alan şirket tarafından yönetilmesi gereğini ortadan kaldırmaz.

İş kazası veya meslek hastalığı gibi durumlarda da mevzuatın taraflara yüklediği bildirim ve koordinasyon sorumlulukları dikkate alınmalıdır. Dolayısıyla bu model, tüm işveren yükümlülüklerinin tek taraflı olarak dışarı devredildiği bir sistem olarak değerlendirilmemelidir.

Nexora Danışmanlık hangi istihdam modellerinde hizmet verir?

Nexora'nın sitesinde kalıcı işe alım ile geçici çalışma modeli ayrı hizmet alanları olarak sunulur. Kalıcı pozisyonlarda işverenin ihtiyacına uygun adayların araştırılması, değerlendirilmesi ve kısa liste halinde sunulması öne çıkar. Geçici modelde ise yetki ve sözleşme yapısına bağlı olarak çalışanın işe giriş, ücret, SGK ve bordro süreçleri büro tarafından yürütülür.

Şirketin geçici çalışma alanındaki 1584 numaralı yetki belgesi, bu faaliyetin genel işe alım aracılığından ayrı bir izin alanına tabi olduğunu gösterir. Hizmet alan işveren açısından temel soru da burada ortaya çıkar: İhtiyaç doğrudan kendi kadrosuna alınacak bir çalışan mı gerektiriyor, yoksa mevzuatın izin verdiği bir geçici çalışma hali mi söz konusu?

İlk kez çalışacak işveren hangi ayrımı bilmeli?

İŞKUR yetkili bir büroyla çalışmak tek bir hizmet modeli anlamına gelmez. Kalıcı işe alımda çalışan hizmet alan şirketin kadrosuna girer ve büro aracılık rolünde kalır. Geçici çalışma modelinde ise çalışan büronun işçisidir ve hizmet alan işyerinde belirli hukuki koşullar altında görevlendirilir.

Bu ayrım; sözleşmenin taraflarını, ücret ve bordro sorumluluğunu, SGK süreçlerini ve iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerinin dağılımını doğrudan etkiler. Bu nedenle işverenin hizmeti satın almadan önce ilişkinin adını değil, hangi hukuki modelin kurulacağını doğru anlaması gerekir.

Sık sorulan sorular