7578 sayılı Kanunla doğum sonrası analık izni 8 haftadan 16 haftaya çıktı; doğum izni artık doğumdan önce 8, sonra 16 olmak üzere toplam 24 hafta, çoğul gebelikte 26 haftadır. Yeni süre 1 Mayıs 2026'da yürürlüğe girdi ve o tarihte doğum sonrası izni devam eden kadınlara da uygulandı. Doktor onayıyla doğuma iki hafta kalana kadar çalışılabilir; babalık izni 5 günden 10 güne çıktı. İzin boyunca SGK, şartları taşıyan sigortalıya günlük kazancının üçte ikisi oranında analık ödeneği öder.
Eski ve yeni süreler
| İzin | 1 Mayıs 2026 öncesi | Bugün |
|---|---|---|
| Doğumdan önce | 8 hafta | 8 hafta |
| Doğumdan sonra | 8 hafta | 16 hafta |
| Toplam, tekil gebelik | 16 hafta | 24 hafta |
| Toplam, çoğul gebelik (doğum öncesine 2 hafta eklenir) | 18 hafta | 26 hafta |
| Doktor onayıyla doğum öncesinde çalışma sınırı | Doğuma 3 hafta kalana kadar | Doğuma 2 hafta kalana kadar |
| Babalık izni (ücretli) | 5 gün | 10 gün |
| İsteğe bağlı 6 aya kadar ücretsiz iznin başlangıcı | 16. hafta (çoğul gebelikte 18.) dolunca | 24. hafta (çoğul gebelikte 26.) dolunca |
Aynı uzatma 657 sayılı Kanuna tabi memurlar ile askeri personel için de yapıldı. İşçilerde üç yaşından küçük çocuğu evlat edinene tanınan 8 haftalık analık izni ise değişmedi.
1 Mayıs 2026 öncesi doğumlar
Değişiklik 1 Mayıs 2026'da yürürlüğe girdi, ancak bu tarihten itibaren doğum yapanlarla sınırlı kalmadı. Kimin hangi süreyi kullandığı, doğum tarihine ve o gün iznin sürüp sürmediğine bağlıdır:
| Durum | Doğum sonrası izin | Nasıl uygulandı? |
|---|---|---|
| Doğum 1 Mayıs 2026 veya sonrasında | 16 hafta | Doğrudan yeni kural |
| Doğum daha önce, doğum sonrası izin 1 Mayıs 2026'da sürüyordu | 16 haftaya tamamlandı | SGK, analık raporlarının bitiş tarihini başvuru aramadan 8 hafta (56 gün) uzattı |
| İzin 1 Mayıs 2026'dan önce bitmişti, ama 1 Nisan 2026 itibarıyla doğumdan bu yana 24 hafta geçmemişti | 8 hafta ilave izin | Kanunun yürürlüğünden itibaren 10 iş günü içinde talep edilmesi şartıyla; bu süre Mayıs 2026'da doldu |
| 1 Nisan 2026 itibarıyla doğumdan bu yana 24 hafta geçmişti | 8 hafta (eski kural) | Ek hak doğmadı |
Analık ödeneğine hak kazanmış olup ilave 8 haftayı kullanan işçilere SGK, bu dönemde çalışmadıkları günler için en fazla 8 hafta ödenek öder.
Doğuma iki hafta kalana kadar çalışmak
Kural olarak kadın işçi doğumdan önceki 8 haftada çalıştırılmaz. Sağlık durumu uygunsa ve doktor onaylarsa kendi isteğiyle doğuma iki hafta kalana kadar çalışabilir; eski kuralda bu sınır üç haftaydı. Doğumdan önce çalıştığı haftalar doğum sonrası izne eklenir, dolayısıyla toplam izin kısalmaz. Çoğul gebelikte doğum öncesi dönem 10 haftadır ve aynı ekleme kuralı geçerlidir.
Doğum erken gerçekleşirse doğumdan önce kullanılamayan süre de doğum sonrasına eklenir. İşçinin sağlık durumu veya işin niteliği gerektiriyorsa bu süreler hekim raporuyla uzatılabilir. Hamilelik boyunca periyodik kontroller için ücretli izin verilir; hekim raporu gerekli görürse hamile işçi, ücreti düşürülmeden daha hafif işlerde çalıştırılır.
SGK analık ödeneği
Analık izni süresince işverenin ücret ödeme yükümlülüğü yoktur; iş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi aksini öngörebilir. Gelir kaybını SGK, analık sigortasından geçici iş göremezlik ödeneğiyle karşılar. Hizmet akdiyle çalışan kadın sigortalıya ödenek, doğumdan önceki 8 ve sonraki 16 haftada (çoğul gebelikte doğum öncesi 10 hafta) çalışılmayan her gün için verilir.
- Şart: Doğumdan önceki bir yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olmak.
- Tutar: Günlük kazancın üçte ikisi. Günlük kazanç, son 12 ayda bildirilen prime esas kazançların, bu kazançlara ait prim gün sayısına bölünmesiyle bulunur.
- Sınır: Son 12 ayda 180 günden az prim bildirilmişse günlük kazanç, günlük prime esas kazanç alt sınırının (bugün 1.101,00 TL) iki katını aşamaz.
İzin başlangıcını, işe dönüş tarihini ve tahmini ödeneği doğum izni hesaplama aracıyla görebilirsiniz.
Babalık izni ve doğum sonrası haklar
| Hak | Süre veya kapsam | Ücret |
|---|---|---|
| Babalık izni | Eşin doğumunda 10 gün | İşveren öder |
| Yarım çalışma | Analık izni bitince haftalık çalışma süresinin yarısı kadar izin: ilk doğumda 60, ikincide 120, sonrakilerde 180 gün; çoğul doğumda bu sürelere 30'ar gün eklenir, çocuk engelli doğarsa 360 gün | İzinli yarım süre ücretsizdir; şartları taşıyana İŞKUR, günlük brüt asgari ücret (1.101,00 TL) üzerinden yarım çalışma ödeneği öder |
| Süt izni | Bir yaşından küçük çocuk için günde toplam 1,5 saat; saatleri işçi belirler | Çalışma süresinden sayılır |
| Ücretsiz izin | 24 haftalık (çoğul gebelikte 26 haftalık) sürenin ardından, isteğe bağlı 6 aya kadar | Ücretsiz; yıllık izin hakkı hesabına katılmaz |
| Kısmi süreli çalışma | Çocuğun mecburi ilköğretim çağı başlayana kadar ebeveynlerden biri talep edebilir | Çalışılan süreye göre ücret |
| Koruyucu aile izni (yeni) | Çocuk koruyucu aileye teslim edildikten sonra, istek üzerine 10 gün | Ücretsiz |
Yarım çalışma ödeneği için doğumdan önceki üç yılda en az 600 gün işsizlik sigortası primi bildirilmiş olması, haftalık sürenin yarısı kadar fiilen çalışılması ve analık izninin bittiği tarihten itibaren 30 gün içinde İŞKUR'a başvurulması gerekir. Kısmi süreli çalışma talebini işveren karşılamak zorundadır; işçi bunu en az bir ay önce yazılı olarak bildirir.
İşverenin yapması gerekenler
- Planlama: Doğum sonrası yokluk en az 16 haftaya çıktı. İsteğe bağlı ücretsiz izin bu sürenin ardından başladığı için yerine personel ve iş devri planını toplam süreye göre yapın.
- Yerine personel: Analık hali, İş Kanunu'nun 7. maddesine göre geçici iş ilişkisi kurulabilen hallerdendir ve bu halde sözleşme, hal sürdükçe devam edebilir; dört aylık genel sınır uygulanmaz. Ayrıntılar için geçici iş ilişkisi ve personel temini sayfasına bakabilirsiniz.
- SGK bildirimi: Analık raporları için çalışılmadığına dair bildirimi SGK'nın e-Vizite sisteminde zamanında yapın. Doğum öncesinde çalışmaya devam eden işçide bildirim, raporda yazan izin başlangıç tarihinden itibaren yapılır.
- Yıllık izin: Doğumdan önce ve sonra çalıştırılmayan günler, yıllık ücretli izin hakkının hesabında çalışılmış sayılır; isteğe bağlı ücretsiz izin sayılmaz. Hak edişi yıllık izin hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.
- Fesih koruması: Gebelik nedeniyle farklı işlem yapmak bütün işçiler için yasaktır. İş güvencesi kapsamındaki işçilerde (otuz veya daha fazla işçili işyerinde en az altı aylık kıdem) hamilelik, doğum ve analık izninde işe gelmemek geçerli fesih nedeni sayılmaz. Doğum ve gebelik nedeniyle devamsızlığa dayalı bildirimsiz fesih için beklenmesi gereken süre de ancak analık izni bittikten sonra işlemeye başlar.
- Babalık izni: 10 günlük izni puantaj ve bordro tanımlarına işleyin. Bu izin SGK'dan değil işverenden ücretli olarak kullandırılır.
Sık sorulan sorular
Anne doğumda veya doğumdan sonra vefat ederse izin babaya geçer mi?
Evet. Doğumda ya da doğum sonrasında annenin ölümü halinde, doğum sonrası iznin kullanılamayan kısmı işçi babaya kullandırılır. Doğum sonrası izin 16 haftaya çıktığı için babaya geçebilecek süre de uzadı.
Evlat edinen çalışanlar da 24 hafta izin kullanır mı?
Hayır. İş Kanunu'na tabi işçilerde üç yaşını doldurmamış çocuğu evlat edinen eşlerden birine veya tek başına evlat edinene, çocuğun aileye fiilen teslim edildiği tarihten itibaren 8 hafta analık izni verilir; 7578 sayılı Kanun bu süreyi değiştirmedi. Evlat edinen kadın veya erkek işçi, bu iznin ardından yarım çalışma ve 6 aya kadar ücretsiz izin haklarından da yararlanabilir.
Bağ-Kur'lu (kendi adına çalışan) kadınlar analık ödeneği alabilir mi?
Esnaf, serbest meslek sahibi ve tarımsal faaliyette bulunan 4/b sigortalısı kadınlar ile muhtarlar, doğumdan önceki bir yılda en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmişse ve genel sağlık sigortası dahil tüm prim borçları ödenmişse, doğum öncesi ve sonrası çalışmadıkları günler için analık ödeneği alabilir. Şirket ortaklığı nedeniyle 4/b kapsamında sigortalı olanlar bu ödeneğin kapsamında sayılmamıştır.
Babalar doğumdan sonra yarım çalışma veya kısmi süreli çalışma hakkını kullanabilir mi?
Yarım çalışma hakkı ve buna bağlı İŞKUR ödeneği, doğum yapan kadın işçiye ve evlat edinen kadın ya da erkek işçiye tanınmıştır; evlat edinme dışında baba bu haktan yararlanamaz. Kısmi süreli çalışmayı ise çocuğun mecburi ilköğretim çağı başlayana kadar anne ya da babadan biri talep edebilir. Ebeveynlerden biri çalışmıyorsa çalışan eş bu talepte bulunamaz.